|
32120 |
1080 PETROLEUM-MAATSCHAPPIJEN. |
|
32121 |
tot meerdere welvaart zullen zijn geraakt. Het vliegwezen, nog in zijn kinderjaren, |
|
32122 |
blijft klimmende hoeveelheden benzine verbruiken. Voor zee- en binnenvaart wordt |
|
32123 |
stookolie hoe langer hoe gewichtiger. Al maken voor het oogenblik lage kolen- |
|
32124 |
prijzen het gebruik van vloeibare brandstof tot een weelde, die, buiten de groote |
|
32125 |
pasagiersbooten, velen zich niet kunnen veroorloven, moet men niet uit het oog |
|
32126 |
verliezen, dat de tegenwoordige lage kolenprijzen zich onmogelijk kunnen hand- |
|
32127 |
haven, en zien wij derhalve in de toekomst een toenemend gebruik van vloeibare |
|
32128 |
brandstof tegemoet. De wel eens uitgesproken meening echter, dat de petroleum |
|
32129 |
op den duur de plaats van steenkool zal gaan innemen, behoort tot het rijk der |
|
32130 |
fantasiën, aangezien het wereldverbruik aan steenkolen ongeveer 1200 millioen ton |
|
32131 |
's jaars bedraagt. Wel zal in vele gevallen de olie-motor het moeten winnen van |
|
32132 |
de stoommachine. In het laatste jaarverslag der bekende scheepsbouwers Harland & |
|
32133 |
Wolff geven de leiders dier wereldzaak reeds als hun overtuiging te kennen, dat |
|
32134 |
de motor ook voor groote schepen weldra zulk een voordeel zal blijken, dat het |
|
32135 |
stoomschip daarnaast even ouderwetsch zal schijnen als thans het zeilschip naast |
|
32136 |
het stoomschip. Volgens Lloyd's register waren er op de geheele wereld in Juni |
|
32137 |
1924 3347 olie-stokende stoomschepen (van 500 ton en meer) met een gezamenlijke |
|
32138 |
tonnenmaat van 17.154.072 en 953 motorschepen met een tonnenmaat van 1.654.546. |
|
32139 |
Oorlogsschepen zijn hierin niet begrepen. Vijf jaren vroeger bedroeg het aantal |
|
32140 |
in beide rubrieken nog niet de helft. Ook voor verwarming van groote gebouwen, |
|
32141 |
hotels en kantoren wordt vloeibare brandstof meer en meer gebruikt. Asphalt, die |
|
32142 |
uit verschillende zware oliesoorten wordt bereid, blijkt overal het best bruikbare |
|
32143 |
materiaal voor een goede wegbedekking En de roep om goede wegen gaat overal |
|
32144 |
gepaard met het toenemende gebruik van den automobiel. Alleen in Nederland |
|
32145 |
zullen in 1924 niet veel minder dan een tweehonderd Kilometer asphaltwegen zijn |
|
32146 |
aangelegd, waarbij men bedenke dat het hier een nog pas in opkomst zijnde toe- |
|
32147 |
passing betreft. In de Vereenigde Staten kan men berekenen dat het wel 18000 Kilo- |
|
32148 |
meter moet zijn geweest. Waar aldus de petroleum een steeds belangrijker rol in |
|
32149 |
het leven der menschheid speelt, is het begrijpelijk dat het streven om overal |
|
32150 |
nieuwe velden in productie te brengen, onverminderd aanhoudt. Haast alle ge- |
|
32151 |
bieden waarvan men redelijkerwijze kan veronderstellen dat zij oliehoudend zijn, |
|
32152 |
worden geexploreerd. Een ander gevolg van de steeds toenemende behoefte aan |
|
32153 |
petroleum-producten is de neiging, die in de Regeeringskringen van sommige landen |
|
32154 |
zich openbaart, om iedere verspilling in het petroleumbedrijf tegen te gaan. Dit |
|
32155 |
geldt speciaal voor de Vereenigde Staten, waar in het afgeloopen jaar onder den |
|
32156 |
naam van ,Federal Oil Conservation Board" een Commissie werd ingesteld, die |
|
32157 |
zich tot taak stelt na te gaan in hoeverre op dit gebied inderdaad verspilling |
|
32158 |
plaats heeft en wat daartegen te doen zou zijn. Doch wat in dit verband meer |
|
32159 |
dan iets anders de aandacht moet·trekken, is de geheele ommekeer die in de laatste |
|
32160 |
jaren is ingetreden in de wijze, waarop het petroleumbedrijf in zijn vollen omvang |
|
32161 |
wordt gevoerd en de streng wetenschappelijke geest, die daarbij zijn intrede heeft |
|
32162 |
gedaan. De tijden van den eenvoudigen, onwetenschappelijken petroleum-exploitant |
|
32163 |
zijn voorbij. De petroleum-geologie is een studievak van de allergrootste beteekenis |
|
32164 |
geworden, en bij het onderzoek van terreinen wordt zij gesteund door de toepassing |
|
32165 |
van wetenschappelijke methoden, welke tot voor korten tijd geheel onbekend waren. |
|
32166 |
Bij het boren worden verbeteringen aangebracht, die het mogelijk maken in steeds |
|
32167 |
korter tijd diepten te bereiken die vroeger ondenkbaar schenen; de ouderwetsche |
|
32168 |
boormeester heeft zich in vele velden moeten ontwikkelen tot een booringenieur |
|
32169 |
of het veld moeten ruimen. Ook de behandeling der gewonnen producten geschiedt |
|
32170 |
thans uiterst wetenschappelijk; men heeft betere procédé's uitgevonden om de olie |
|
32171 |
te scheiden van het water, waarmede zij dikwijls is vermengd; uit de putten op- |
|
32172 |
stijgende gassen worden gebezigd om daaruit op telkens spaarzamer wijze lichte |
|
32173 |
benzine te winnen; naast verbeterde werkwijzen om de ruwe olie door distillatie |
|
32174 |
te scheiden in haar verschillende fracties (benzine, lampolie, etc.) gaat men voort |
|
32175 |
steeds nieuwe methoden in te voeren om door zg. „kraken" uit de zware fracties |
|
32176 |
lichte bestanddeelen te bereiden en om volgens zekere gepatenteerde werkwijzen |
|
32177 |
uit de grondstof meer en betere smeerclie te maken dan vroeger mogelijk was. Zoo |
|
32178 |
is er geen onderdeel van het bedrijf, waar de wetenschappelijke studie ontbeerd |
|
32179 |
kan worden. Men zou geneigd zijn te meenen, dat de hierboven besproken toe- |
|
32180 |
neming in de behoefte aan olie-producten van iedere soort in verband met het |
|
32181 |
niet vooruitgaan der ruwe olie-productie, in het afgeloopen jaar had moeten leiden |
|
32182 |
tot een stijging der prijzen. Dit was echter volstrekt niet het geval. Integendeel, |
|
32183 |
bijna alle markten gaven lagere noteeringen te zien dan vorige jaren. Verschillende |
|
32184 |
oorzaken hebben daartoe medegewerkt Zoo werd vóór den oorlog de Russische olie |
|
32185 |
vrijwel geheel in dat land zelf gebruikt, doch bij de toestanden welke er thans |
|
32186 |
heerschen is het binnenlandsch verbruik zoo beperkt mogelijk gemaakt en wordt |
|
32187 |
daardoor een zeer groot deel van de uit Russische olie bereide producten beschik- |
|
32188 |
baar voor uitvoer. Verschillende Oostersche markten gaven dit jaar teleurstelling. |
|
32189 |
In China heerschten chaotische toestanden en het gemis aan een stabiele regeering, |
|
32190 |
gepaard aan roof en diefstal in die gedeelten, waar voldoende bescherming ontbrak, |
|
32191 |
waren weinig bevorderlijk aan een bloeienden handel. Japan, vroeger zulk een |
|
32192 |
belangrijk afzetgebied, lijdt nog te sterk onder de gevolgen van de aardbeving van |
|
32193 |
1923, dan dat zulks zonder invloed op de resultaten van onzen handel in dat land |
|
32194 |
kon Clijven. In Europa ondervonden wij ook dit jaar de nadeelen van hevige |
|
32195 |
schommelingen in de wisselkoersen. Maar wat misschien meer dan iets anders |
|
32196 |
verhinderd heeft dat de prijzen, ondanks toenemend verbruik, stegen, was juist |
|
32197 |
gelegen in de genoemde, meer wetenschappelijke bereidingswijzen, waardoor een |
|
32198 |
zelfde hoeveelheid ruwe olie nu een veel grooter rendement aan geraffineerde pro- |